Көптеген адам телефон алаяқтарына жауап беріп, оларды келемеждеуді ермек көреді. Алайда FinGramota мамандары мұндай әрекеттің соңы ауыр зардаптарға әкелуі мүмкін екенін айтады, деп хабарлайды Qaz365.kz.
Алаяқтар алғашқы қоңырау кезінде «барлау» жүргізеді. Олар үшін сіздің не айтқаныңыз емес, сөйлесу фактісі маңызды. Бірнеше сөйлем арқылы олар мынаны анықтайды:
Сіз қысымға қалай төтеп бересіз?
«Банк», «полиция», «несие» деген сөздерден қорқасыз ба?
Эмоцияға қаншалықты тез берілесіз?
Егер сіз тұтқаны тастамай, диалогты жалғастырсаңыз, бұл алаяқ үшін: «Байланыс орнатылды, бұл нөмірмен әрі қарай жұмыс істеуге болады» деген белгі.
Сарапшылардың айтуынша, шоттан 300-1000 теңге аралығындағы ұсақ сомалардың себепсіз алынуы — алаяқтардың сізді тексеруі. Олар адамның бұл шығынды байқайтын-байқамайтынын тексереді. Егер адам үндемесе, келесі қадам ірі несие рәсімдеу немесе шотты толық тазарту болуы мүмкін.
Қазіргі технологиялар дауысты жазып алып, оны өңдеу арқылы басқа мақсаттарда пайдалануға мүмкіндік береді. Мысалы, сіздің дауысыңызды пайдаланып, туыстарыңызға қоңырау шалып, ақша сұрауы әбден мүмкін.
Күдікті қоңырау кезінде мамандар мына ережелерді сақтауды ұсынады:
Сөйлесуді бірден тоқтатыңыз: Жауап бермеңіз, қалжыңдаспаңыз, жай ғана тұтқаны қоя салыңыз.
Ресми нөмірге хабарласыңыз: Күмәніңіз болса, банктің ресми нөміріне өзіңіз қайта хабарласыңыз.
Картаны бұғаттаңыз: Шотта күмәнді операциялар байқалса, дереу картаны жауып тастаңыз.
Жақындарыңызбен бөлісіңіз: Мұндай жағдайларды отбасы мүшелеріне айтып отырыңыз, әсіресе қарт кісілерге ескерту жасаңыз.
Мамандардың басты кеңесі: Алаяқтармен диалогқа түспеңіз. Ең қауіпсіз әрекет — үнсіздік.