×

«Мәселе тек қомақты ақшамен шешіледі»: Халық пен кәсіпкерлердің Көлсайдағы дауы неге тығырыққа тіреліп тұр

Бұл дауға не себеп болды?

«Мәселе тек қомақты ақшамен шешіледі»: Халық пен кәсіпкерлердің Көлсайдағы дауы неге тығырыққа тіреліп тұр
Ашық дереккөздерден

Алматы облысы Көлсай көліндегі мәселе бойынша жергілікті халық пен кәсіпкерлер өзара келісе алмай, даудың түйіні шешілмей тұр. Бір қарасаң, екі тараптың да аргументінің салмағы бар. Бірі көл мен жердің, экологияның ахуалын алға тартса, екіншісі мемлекет билігі жиі айта беретін туризмнің тізгінін ұстағандар.

Бұл дауға не себеп болды? Әрі оны реттеудің неге жолы табылмай тұр? Жергілікті халықты кәсіпкерлермен тірестіріп қойған биліктегі кімдер? Qaz365.kz тілшісі осы мәселеге үңіліп көрді.

Халық неге наразы?

Саты ауылының тұрғындары «Көлсайдағы қонақ үйлерде кәріз жүйесі жоқ, су жерге ағып жатыр» деп дабыл қағады. Олардың сөзінше, ұлттық парк аумағындағы шұрайлы жерлер жекенің қолына өтіп, кәсіпкерлер жаппай қонақүй мен дәмхана тұрғызған. Таулы аймақтағы демалыс орындарында кәріз жүйесі жоқ. Қонақ үйден далаға арнайы тартылған құбырға қарағанда, кәріз суы бірінші рет емес, ұзақ уақыттан бері тоқтаусыз ағып жатқан көрінеді. Саты ауылының өре түрегелуіне түрткі болған да осы мәселе.

Былтыр желтоқсанның 17-і күні бұл деректі Саты ауылдық округінің әкімі Батанов бастап, учаскелік полиция, табиғат инспекторы ауыл тұрғындарымен бірлесіп, қонақ үй орналасқан 9 орам 23 телімді  тексерген. Видеода көрсетілген мәліметтер расталған. Ережеге сәйкес кәріз сулары құбырға жиналып, арнайы көліктің көмегімен шығарылуы керек. Алайда кәріз суы құбыр арқылы Көлсай өзеніне қарай жайылғаны анықталған. Комиссия мәліметтерді Кеген аудандық полиция басқармасына жолдаған. Сол тұста Алматы облысы әкімінің баспасөз қызметі де бұл ақпаратты растап, тиісті тексерулер жүргізу үшін облыстық Экология департаментіне жолданғанын хабарлаған еді.

«Дәрет, кір суы, түрлі зат бар. Таза, мөлдіреген суға ағызып отыр.Ол суды ішкен адам да, мал да ауру болады. Бұл ертең ағып кетуі де мүмкін, мына жер. Негізі үй салынуға тыйым салынған жер. Мына егілмелі тас, ертең астына су кете береді, мына жердің табиғаты бұзылады», - дейді жергілікті тұрғындардың бірі Ұлан Есікбай.

«Үніміз Ақордаға жетсе дейміз»»

«Ендігі жерде бұлай қоя алмаймыз» деген сатылықтар бұл мәселенің Ақордаға жеткенін қалайтынын бұған дейін айтқан.

«Қонақ үйлер салынған жерінің де заңдылығы күмәнді. Тура көлдің жағасында егіліп тұрған беткейге салынған. Бұл аумақ сейсмоқауіпті. Аздаған жер сілкінісінің өзіне егіліп кетуі мүмкін. Оған қарамастан қонақйүдің кәріз суын жерасты арқылы төгіп келген, бұл жердің егілуіне одан ары ықпал етеді. Сондықтан осы және басқа да  қонақүйлердің заңды тұрғанын анықтау және өзенге кәріз суын төгу мәселесі бойынша республикалық деңгейде комиссия құрылғанын сұраймыз. Мұндай «инвесторлардың» табиғатқа пайдасынан зияны көп болып тұр. Бұл мәселеге бұқаралық ақпарат құралдары назар аударып, билікке үніміз жетсе», – дейді тұрғындар.

Кәсіпкер: «Біз биліктегілерге бұрын да ескерткенбіз»

Осы мәселе жөнінде Алматы облысында тағы да үлкен жиын болып, оған ауыл тұрғындары, сондағы кәсіпкерлер де қатысты. Қонақ үй иелерінің бірі, кәсіпкер Марат Жүргенбаев өз уәжін айтады. Ол осы мәселенің көтерілгеніне тіпті дұрыс деп есептейді.

«Біріншіден, біз бір-ақ күнде келіп, осы жерге қонақүйлерді салып алғанымыз жоқ. Бұл Ұлттық парктің өзінің белгілеген жері. Әу баста бұл жерде салуға қарсы болғанбыз. «Бұл жерге салмайық, осы жерде парк жасайық, автотұрақ тұрған жерге қонақүй салайық» дедік. «Жоқ, біз Үкіметке дейін дәл осы жерде салынады деп көрсетіп қойдық, осында саласыңдар» деген ол Ұлттық парктің өзінің шешімі. Бұл бір», - дейді ол.

Екіншіден кәсіпкер, дәл осы залдың ішіне кезінде премьер-министр, екі министр, облыс әкімі келіп, үлкен жиын өткенін еске алады. Жүргенбаевтың өзі 67 млн теңгеге жоба жасаған. Көлден бері қарай 1,5 шақырым жерден жер алған. Жоба биліктегілерге әбден ұнаса керек.