Министрдің айтуынша, Қазақстандағы несие мөлшерлемесінің жоғары болуы Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесіне тікелей байланысты
Салық реформасы B2B секторындағы бизнестің бір бөлігіне талаптарды қатаңдата түсті. Алайда жеке кәсіпкерлердің жабылуы әрдайым тек заңнамадағы өзгерістерге ғана байланысты емес. Бұл туралы ҚР премьер-министрінің орынбасары, ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин журналистердің сұрақтарына жауап бергенде мәлімдеді, деп хабарлайды Qaz365.kz.
Министрдің айтуынша, Қазақстандағы несиенің жоғары мөлшерлемесі Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесіне тікелей байланысты. Ал реттеушінің қазіргі қадамдары несие алуды шектеуге бағытталған.
«Бизнесті несие алып жүргізу жайына келсек, елде несие мөлшерлемесінің өте жоғары екенін білесіздер. Бұл Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесіне байланысты және бүгінгі таңда бұл Ұлттық банк тарапынан несиелеу секторын азайту мақсатында әдейі жасалып отыр», – деді Жұманғарин.
Ол реттеуші тарапынан енгізіліп отырған қаржы жүйесінің жалпы тұрақтылығын сақтау талаптарының да бұл жағдайға ықпал еткенін атап өтті. Министрдің айтуынша, бұған дейінгі жылдары тұтынушылардың несие алу қарқыны жоғары болғанымен, қазір оның өсімі айтарлықтай баяулаған.
«Реттеуші мен Ұлттық банк қолданып отырған талаптар нәтижесінде өткен жылдары тұтынушылар алатын несие өсімі 20 пайыздан асса, бірінші тоқсанда бұл көрсеткіш 1,2 пайыз болды», – деді ол.
Жұманғарин тұтынушылар алатын несие тікелей сұраныспен байланысты екенін атап өтті. Егер адамдар несие алуды азайтып, шығындарын азайтса, бұл тұтынушыларға тәуелді бизнеске әсер етеді.
«Тұтынушылар алатын несие азайды. Ал тұтынушы алатын несие дегеніміз не? Бұл – сұраныстың өсуі. Сұраныс азайып барады. Ал сұраныс тікелей сауда және қызмет көрсету саласында жұмыс істейтін шағын және орта бизнестің жағдайына әсер етеді», – деді министр.
Оның айтуынша, егер мұндай үрдіс жалғаса берсе, осы салалардағы кәсіпкерлер нарықтың баяулауын айқынырақ сезе бастайды.
«Егер бұл үдерістер осындай қарқынмен жалғаса берсе, тұтынушылар алатын несиенің азайғаны, оның баяулауы осы салада жұмыс істейтін кәсіпкерлерге тікелей сезіледі», – деді Жұманғарин.
Сонымен қатар ол мұндай жағдай тек кәсіпкерлердің өзіне ғана емес, тұтынушы сұранысының бұрынғы өскені үшін дамыған сабақтас салаларға да әсер етуі мүмкін екенін айтты.
«Бұл тек нақты кәсіпкерлердің жұмысына ғана қатысты болмайды. Екінші деңгейдегі салаларда да тоқырау болады. Себебі бізде несие алу жаппай көбейіп кеткен кезде логистика мен сауда салалары да тез дамыды», – деп түсіндірді ол.
Осылайша Жұманғарин шағын және орта бизнестің бір бөлігінде туындауы мүмкін қиындықтарды тек салық реформасымен ғана емес, сонымен қатар несие алу азайған соң тұтынушылардың сұранысының бәсеңдеуімен де байланыстырды.
Еске сала кетсек, бұған дейін Серік Жұманғарин журналистердің жаңа Салық кодексі қабылданғаннан кейін әлеуметтік желілерде айтылған сын-пікірлер мен сайлау науқанына жұмсалатын шығындарға қатысты сұрақтарына жауап берген еді.